Đồng Nai : Cổng thông tin điện tử

https://new.dongnai.gov.vn

Người gìn giữ nhạc cụ truyền thống dân tộc ở Biên Hòa

(CTT-Đồng Nai)​ Hơn 20 năm sinh sống và làm việc tại vùng đất Biên Hòa - Đồng Nai, bà Đỗ Thị Lan (KP.12, P.An Bình, TP.Biên Hòa) đang âm thầm lưu giữ những nét văn hóa của dân tộc.

Ở tuổi 65, bà Lan đang cố gắng thực hiện những chuyến đi về những vùng đất mới, sưu tầm, tìm kiếm để làm đầy thêm bộ sưu tập nhạc cụ dân tộc. Bên cạnh đó, bà cùng với đội văn nghệ của khu phố hướng dẫn, truyền dạy âm nhạc truyền thống, các làn điệu dân ca đến với người trẻ.

Bà Đỗ Thị Lan (giữa) ngụ tại KP.12, P.An Bình, TP.Biên Hòa cùng các thành viên trong đội văn nghệ khu phố luyện tập các làn điệu dân ca
Bà Đỗ Thị Lan (giữa) ngụ tại KP.12, P.An Bình, TP.Biên Hòa cùng các thành viên trong đội văn nghệ khu phố luyện tập các làn điệu dân ca

Tìm kiếm và lưu trữ nhạc cụ truyền thống

Bà Lan cho biết, bà sinh ra và lớn lên trên quê hương quan họ, vùng đất Kinh Bắc đã nuôi dưỡng trong bà tình yêu nghệ thuật truyền thống gắn với những làn điệu dân ca sâu lắng, da diết đi vào lòng người. Những năm 70, 80 của thế kỷ trước, đời sống của người dân còn rất khó khăn, bà cũng như bao nhiêu người trẻ khác không lựa chọn con đường học tập, theo đuổi nghệ thuật mà chủ yếu tăng gia sản xuất, phát triển kinh tế. Khi cuộc sống đã ổn định, các con đã trưởng thành, bà mới có nhiều thời gian sưu tầm các loại nhạc cụ, trở lại với tình yêu, đam mê âm nhạc, nghệ thuật.

“Tôi vào Đồng Nai làm việc, sinh sống đến nay đã hơn 20 năm. Với mong muốn lưu giữ những loại nhạc cụ truyền thống của dân tộc và lan tỏa những làn điệu dân ca trên vùng đất mới này, tôi đã dành nhiều thời gian sưu tầm, tìm kiếm các nhạc cụ trên khắp vùng miền. Có nhạc cụ được tặng, có cái phải mua hay bạn bè mang đến bổ sung vào bộ sưu tập. Hiện, hơn 10 loại nhạc cụ đang được tôi trưng bày, phục vụ cho các sinh hoạt văn nghệ như: đàn nhị, đàn tranh, đàn bầu, đàn tính, đến khèn, sáo trúc, đàn chinh k’la, trống...” - bà Lan chia sẻ.

Để thu thập được một số loại đàn, không phải cứ đi là sẽ có bởi ngoài am hiểu về các loại nhạc cụ dân tộc, còn phải biết xuất xứ của nó. Cũng nhờ chịu khó đi sâu tìm hiểu, bà Lan mới biết được cùng một loại đàn mà tùy địa phương khác nhau có cách gọi và kích thước khác nhau. Như đàn nhị được người Mường gọi là đàn cò ke, còn người Nam bộ gọi bằng cái tên dân dã là đàn cò. Hay cây đàn chinh k’la - một loại nhạc cụ làm từ ống tre “đặc trưng” của đồng bào Chơro thường được sử dụng trong các lễ hội Sayangva trên địa bàn tỉnh.

Bà Đỗ Thị Lan (ngồi) ngụ tại KP.12, P.An Bình, TP.Biên Hòa luyện tập cách chơi đàn cùng các thành viên trong đội văn nghệ
Bà Đỗ Thị Lan (ngồi) ngụ tại KP.12, P.An Bình, TP.Biên Hòa luyện tập cách chơi đàn cùng các thành viên trong đội văn nghệ

Sẵn sàng truyền dạy cho người trẻ

Sau nhiều nỗ lực, bà Lan cũng thỏa lòng mong mỏi khi bộ sưu tập nhạc cụ dân tộc của mình được đưa vào sử dụng trong các sinh hoạt văn hóa, văn nghệ của địa phương. Những năm qua, bà cùng với những người dân trong khu phố có chung đam mê nghệ thuật thành lập đội văn nghệ, thường xuyên luyện tập và biểu diễn.

Là một trong những thành viên sinh hoạt văn nghệ tích cực, ông Tô Vinh Dinh (ngụ tại KP.12, P.An Bình) cho biết, đến nhà bà Lan như bước vào không gian nghệ thuật. Ở đó không chỉ trưng bày, giới thiệu đa dạng các nhạc cụ truyền thống của dân tộc mà còn là điểm đến để người cao tuổi trong khu phố sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, luyện tập và giao lưu. Bà Lan rất tích cực tham gia hoạt động phong trào, cùng đội văn nghệ đưa các nhạc cụ đi biểu diễn ở nhiều nơi, làm sống lại giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc vốn đang dần bị mai một.

Theo bà Lan, giá trị của các loại nhạc cụ truyền thống vô cùng lớn lao. Đó không chỉ là loại hình biểu diễn, giải trí mà còn chứa đựng cả bản sắc văn hóa, cội nguồn dân tộc. Do vậy, việc phát huy các nhạc cụ này trong đời sống, sẵn sàng dạy cho người trẻ học nhạc cụ truyền thống, tạo sân chơi cho người yêu thích âm nhạc được biểu diễn, được say sưa với cây đàn bầu, đàn nhị, đàn tranh hay sáo trúc… là cách để những thanh âm này được gìn giữ và lan tỏa ngày một rộng hơn, xa hơn.

Tác giả: Hòa Bình

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây